امروز، پنج شنبه، ۶ تیر ۱۳۹۸

ردپای فقر در گوشه و کنار شهر!

فرزانه قنبردزفولی- تماشا
تنش‌ها و پیامدهای اقتصادی و سیاست‌های نادرست اعمال شده در این عرصه ماه‌هاست که وضعیت اجتماعی و اقتصادی کشور را به نازل‌ترین سطح ممکن رسانده است. این مشکلات با هدف قرار دادن استانداردهای زندگی مردم، معیشت آنها را تحت تأثیر قرار داده است.
برای تهیه گزارشی جهت ارائه تصویری روشن از وضعیت معیشتی مردم تصمیم گرفتم به نقاط مختلفی در سطح شهر مراجعه کنم چرا که معتقد هستم برای نوشتن از وضعیت زندگی مردم شهر نباید تنها به آمار رسمی و غیررسمی اکتفا کنیم بلکه باید در نقاط مختلف شهر قدم زد و با مردم همکلام شد تا بتوانیم تصویری روشن و اطلاعات کاملی از زندگی آنها ارائه دهیم. به همین دلیل چند منطقه از شهر شیراز را انتخاب کردم تا با مراجعه به این مناطق از نزدیک در جریان وضعیت زندگی مردم قرار بگیرم. شهرک سعدی، بولوار اطلسی و خیابان ارم مناطق انتخابی من برای تهیه این گزارش بودند.
* صدای هیولای فقر در شهرک سعدی شنیده می‌شود!
شهرک سعدی یکی از شهرک‌های بسیار قدیمی و پرجمعیت کلان‌شهر شیراز است. در این منطقه، کوچه پس کوچه‌های قدیمی و خانه‌های آجری بسیار فرسوده‌ای وجود دارد که متراژشان به ۵۰ متر هم نمی‌رسد، اما این خانه‌های کوچک، خانواده‌های ۷ تا ۱۰ نفری را در خود جای داده‌اند. خانه‌هایی که به طور متوسط بهای اجاره آنها ۵ میلیون تومان رهن با ماهی ۳۰۰تا ۴۰۰ هزار تومان اجاره است، خانه‌هایی که به گفته اهالی محل با یک تکان کوچک زلزله خراب می‌شوند. 
کارگران افغان که در این منطقه زندگی می‌کنند اغلب خانه‌های قدیمی با اتاق‌های بیشتر را به صورت گروهی اجاره می‌کنند چون برایشان به صرفه‌تر است. وضعیت معابر نامناسب، نبود فضای سبز و همچنین جمع‌آوری نامناسب زباله‌ها مشکلات زیادی را برای مردم این منطقه به وجود آورده است. در محله سعدی می‌توان به راحتی فقر، اعتیاد و ناامنی را ديد و دل نگرانی‌ها را شنيد. برای بررسی وضعیت زندگی مردم در شهرک سعدی به این منطقه مراجعه کردم. فقر و نابرابری در این منطقه به شکل عجیبی خود را نشان داده است.
وارد یک مغازه کوچک میوه‌فروشی شدم. به محض ورودم به این میوه‌فروشی قیمت درج شده بر روی میوه‌ها نظرم را به خود جلب کرد چرا که قیمت میوه‌های موجود در این مغازه بر حسب کیلو نبود، در واقع بر روی یک تکه مقوا قیمت میوه‌ ها بر حسب نیم کیلو درج شده بود و تمام میوه‌ها هم از کیفیت پایین و نامرغوبی برخوردار بودند.
فروشنده این مغازه که یکی از میوه‌فروشان قدیمی این منطقه به حساب می‌آید، در خصوص وضعیت مالی مردم در این منطقه اظهار داشت: مردم این منطقه از نظر درآمدی خیلی ضعیف هستند، آدم‌های خوبی در این محل ساکن هستند، اما واقعیت این است که برخی از مردم این منطقه با فروش مواد هزینه زندگی خود را تأمین می‌کنند.
وی ادامه داد: مردم در اینجا حتی قدرت خرید میوه‌های درجه دو و درجه سه را هم ندارند و بسیاری از آنها میوه‌های مورد نیاز خود را از جعبه میوه‌های دورریختنی تهیه می‌کنند. 
این فروشنده به بیان قیمت میوه و تره‌بار موجود در مغازه‌اش پرداخت و عنوان کرد: در این مغازه نیم کیلو پرتقال دارابی با قیمت ۱۲۵۰تومان، نیم کیلو انار ۲۵۰۰ تومان، لیموشیرین ۱۰۰۰تومان، سیب ۳۵۰۰تومان، نیم کیلو موز ۶۰۰۰تومان، سیب زمینی و پیاز با قیمت ۱۵۰۰تومان عرضه می شود.
* چهره بی‌رحم فقر در کوچه پس کوچه‌های پایین شهر!
يکی از اهالی شهرک سعدی که برای خرید میوه به این میوه فروشی مراجعه کرده بود، در خصوص وضعیت زندگی‌اش گفت: من حتی قدرت خرید نان و پنیر را هم ندارم و در چند ماه اخیر نتوانسته‌ام حتی یک کیلو گوشت یا میوه، برای خانواده‌ام تهیه کنم.
وی از وضعیت نامناسبی که در این منطقه وجود دارد ابراز ناراحتی کرد و در پاسخ به سؤالم که چرا به محله دیگری نقل مکان نمی‌کند، عنوان کرد: با این پول نمی توانم به منطقه‌ای بهتر از اینجا نقل مکان کنم. از کجا معلوم امروز که خانه را فروختم فردا قیمتش بالا نرود!
صاحب یکی از سوپرمارکت‌های شهرک سعدی نیز به ضعیف بودن قدرت خرید مردم در این منطقه اشاره کرد و یادآور شد:  میزان مصرف لبنیات پایین آمده و مردم توانایی خرید کالاهای اساسی و مایحتاج روزمره خود را هم ندارند. مثلاً یک مشتری که تا قبل از گران شدن اجناس، روزانه شیر می‌خرید، در حال حاضر هفته‌ای دو بار شیر می‌خرد. شما اگر به نانوایی محل مراجعه کنید، متوجه می‌شوید که متوسط خرید نان لواش در یک خانواده چهار نفره ۱۲ عدد است. یعنی یک خانواده ۴ نفره، ۱۲عدد نان لواش را برای سه وعده خود خریداری می‌کند. برنج هم که در این منطقه مصرف کم دارد. 
وی دفتر نسیه خود را باز کرد و برگه‌های سیاه شده از بدهی افراد محل را نشانم داد و افزود: اغلب افراد ساکن در این منطقه به صورت نسیه خرید می‌کنند. از ابتدای سال جدید تا کنون درخواست مشتری برای خرید نسیه خیلی بیشتر شده است. آنها نیازهای روزانه و لوازم مصرفی را از مغازه ما تأمین می‌کنند و ما نمی‌توانیم نسبت به تهیه مایحتاج زندگی آنها بی تفاوت باشیم. بنابراین مجبوریم تقاضای نسیه آنها را قبول کنیم.
در ادامه به سراغ قصاب محل رفتم. وی نیز با ابراز تأسف از شرایط زندگی مردم در این منطقه اظهار کرد: مردم این منطقه اغلب کارگر هستند و به صورت روزانه خرید می‌کنند.
این فروشنده اضافه کرد: گوشت مرغ کیلویی ۱۲ هزار و نهصد تومان است و مصرف آن با گوشت قرمز قابل مقایسه نیست. چون گوشت قرمز کیلویی 80 تا 90 هزار تومان برای این مردم گران است و مردم توان خرید آن را ندارند. در حال حاضر قیمت هر کیلو سینه مرغ ۱۵۵۰۰تومان و هر کیلو تخم‌مرغ هم ۹۰۰۰ تومان است.
در همین هنگام زنی وارد مغازه شد و سفارش نیم کیلو گردن مرغ داد. فروشنده نگاهی به من انداخت و در حالی که سرش را به نشانه تأسف تکان می‌داد، گفت: متأسفانه بسیاری از مردم این منطقه قدرت خرید مرغ کامل را هم ندارند و مجبور هستند جگر، سنگدان، اسکلت مرغ، بال و پوست مرغ را خریداری کنند.
* افت قیمت دلار هم باعث پایین آمدن قیمت اجناس نشد
 میدان اطلسی یکی از میادین اصلی شیراز است که دروازه قرآن، چهارراه حافظیه، میدان گاز و بولوار هجرت را به یکدیگر متصل می‌کند. در اطراف این میدان مراکز تجاری و اداری متعددی قرار گرفته که تردد شهروندان در این منطقه را افزایش داده است. اولین نکته‌ای که در بدو ورود به این منطقه جلب توجه می‌کند، شکل و شمایل ساختمان‌ها است که هیچ تناسبی با هم ندارد، در این منطقه ساختمان‌های کوتاه و آجری در کنار ساختمان‌های نوساز و نسبتاً مناسب قرار دارند. بیشتر اهالی این منطقه از قدیم در آن ساکن بوده‌اند. می‌توان گفت مردمی از طبقه متوسط در این منطقه زندگی می‌کنند و انواع و اقسام محصولات با بسته‌بندی‌های مختلف در فروشگاه‌های موجود در این منطقه عرضه می‌شود.
یکی از اهالی این منطقه در خصوص وضعیت امرار معاش خود اظهار داشت: در حال حاضر اوضاع زندگی ما از لحاظ مالی مساعد نیست. من هر ماه منتظر پول یارانه هستم. 
وی اضافه کرد: قیمت اجناس هر روز افزایش می‌یابد و حتی افت قیمت دلار هم باعث پایین آمدن قیمت اجناس نشد.  
یکی از بنگاهداران این منطقه که مردی حدوداً چهل ساله به نظر می‌رسد و در مشاورین املاک ... مشغول به فعالیت است، قیمت خانه‌های این منطقه را نسبتاً مناسب ارزیابی کرد و گفت: حدود شش، هفت ماه است که هیچ خرید و فروش در حوزه مسکن انجام نمی‌شود و تنها اجاره خانه‌ها است که آن هم بیشتر در فصل تابستان انجام می‌گردد. اما متوسط قیمت اجاره برای خانه‌های سه خوابه و نوساز معمولاً ۳۰ میلیون تومان رهن با ۲میلیون تا دو میلیون و هفتصد هزار تومان اجاره، خانه‌های دو خوابه ۲۰ میلیون تومان رهن و ۲میلیون تومان اجاره و خانه‌های یک خوابه ۲۰ میلیون تومان رهن و ماهی یک میلیون تا یک میلیون و سیصد هزار تومان است.
فروشنده مرغ و گوشت هم که در سوپر گوشت اطلس فعالیت می‌کند، افرادی که در این منطقه زندگی می‌کنند را متفاوت از هم توصیف کرد و بیان داشت: در حال حاضر مردم خرید گوشت مرغ را به گوشت قرمز ترجیح می‌دهند.
وی اعلام کرد: در این فروشگاه گوشت ران ویژه گوساله با قیمت ۷۰ هزارتومان، گوشت گوساله مخلوط با قیمت ۶۰ هزار تومان، جیگر گوسفند با قیمت ۷۰ هزار تومان، گوشت ران دست ۸۲ هزار تومان، گوشت گوسفند مخلوط بره نر ۷۵هزار تومان عرضه می شود.
متوسط قیمت در این منطقه برای سبزیجات و میوه‌های درجه یک از قبیل هر کیلو خیار درختی  ۵۰۰۰ تومان، موز ۱۳۰۰۰تومان، انار قصردشتی ۸۰۰۰تومان، نارنگی‌ ۷۵۰۰تومان، سیب زرد۱۱۰۰۰تومان، توت فرنگی مخلوط ۲۰۰۰۰تومان، پرتقال دارابی ۵۰۰۰تومان و گوجه فرنگی ۴۵۰۰تومان است. در این منطقه هم میوه درجه یک مشتری دارد و هم میوه‌ها درجه دو هستند و طبق گفته فروشندگان خرید مردم نسبت به سال گذشته کمتر شده، و اکثر خانواده‌ها در حال حاضر میوه و حتی سیب‌زمینی و پیاز را هم به اندازه مصرف روزانه یا نهایت دو، سه روزخریداری می‌کنند.
فروشنده سوپرمارکت نیز از کاهش خرید مواد غذایی در این منطقه گفت و علت آن را فعالیت هایپرمارکت‌هایی دانست که کالاها را با قیمتی مناسب تر از سوپرمارکت ها عرضه می‌کنند. هایپرمارکت‌هایی که خود به خود موجب کاهش فعالیت و حتی از بین رفتن مغازه‌های خرد و کوچک می‌شوند.
* گرانی در بالانشینان شهر اثری ندارد!
خیابان‌های ارم و خاک‌شناسی جز‌و بهترین مناطق این شهر محسوب شده که در این بین خیابان ارم نسبت به خاک‌شناسی از موقعیت بهتری برخوردار است. بافت ساختمانی در این خیابان به صورت نصف بین آپارتمانی و ویلایی تقسیم شده است. از ویژگی‌های این خیابان قواره‌های بزرگ زمین‌های آن است که همین موضوع باعث شده تا شاهد ساخت آپارتمان‌های دو طبقه کم ارتفاع و خانه‌های نسبتاً بزرگ و گرانقیمت باشیم. قیمت خانه و زمین و اجاره بها در این خیابان و چند خیابان منتهی به آن با هیچ کجای شیراز قابل مقایسه نیست.
 مردم در خیابان اندک و به هیچ عنوان تمایلی به صحبت با یک خبرنگار ندارند. فروشندگان در این منطقه ادعا می‌کنند که در حال حاضر قدرت خرید مردم نسبت به سال گذشته تغییری نکرده است و میزان فروش آنها کم نشده است.
 یکی از بنگاهداران که در گروه مشاورین املاک کارن واقع در خیابان نارون مشغول به کار است، وضعیت بازار خرید و فروش ملک در این منطقه را نامشخص ارزیابی کرد و اظهار داشت: در حال حاضر قیمت ملک به صورت غیرمنطقی افزایش یافته و همین مسئله باعث سردرگمی خریدار و فروشنده شده است به طوری که مدت‌هاست هیچ معامله‌ای انجام نمی‌شود.
وی تصریح کرد: اکثر افراد ساکن در این منطقه مالک خانه هستند و قیمت خرید و فروش خانه در این منطقه به نوساز و یا قدیمی بودن خانه و امکانات موجود در ساختمان بستگی دارد، خرید و فروش خانه‌های نوساز در این منطقه در حدود متری ۱۵ تا ۱۶ میلیون تومان و اجاره بها نیز از ۵۰ میلیون رهن با ماهی ۳میلیون تومان اجاره شروع می‌شود.
برای بررسی وضعیت قیمت میوه‌های موجود در این منطقه به سوپر میوه چنچنه مراجعه کردم. در همان نگاه اول متوجه تفاوت در کیفیت و قیمت میوه‌های موجود در این فروشگاه با میوه‌فروشی‌های دیگر شدم. در این فروشگاه هر کیلو موز با قیمت ۱۴۴۰۰تومان، نارنگی ۷۶۰۰تومان، سیب سبز فرانسوی ۳۹۰۰۰ هزار تومان، بلوبری۴۰هزار تومان، کیوی هشت هزار تومان، پرتقال محلی داراب ۳۸۰۰تومان، انار میخوش ۱۰۵۰۰تومان و گوجه فرنگی با قیمت 4500تومان عرضه می شود.
سوپر مرغی واقع در چهارراه چنچنه نیز ران مرغ را با قیمت ۱۵۶۰۰تومان، سینه مرغ را با قیمت ۱۸۹۰۰تومان و کتف و بال را با قیمت ۱۷۲۰۰ تومان عرضه می‌کند. همچنین در این فروشگاه جگر و سنگدان با نرخ ۷۰۰۰تومان، مرغ گرم ۱۴۸۴۰تومان و هر کیلو تخم مرغ با ۱۲۰۰۰تومان 
قیمت گذاری شده است.
گفتگوهای من با مردم و فروشندگان این مناطق برای دانستن وضعیت معیشتی مردم در سال ۹۷ به طور میانگین کاهش تقاضا برای خرید و فروش خانه را نشان می دهد اما گویا گرانی برای مردم این منطقه از شهر که درآمدهای بالا و عجیب و غریب دارند زیاد تأثیرگذار نیست.
 در حال حاضر کشور ما با مشکلات اقتصادی زیادی دست و پنجه نرم می‌کند و آثار آن را به راحتی می‌توان در سطح شهر و زندگی اکثر مردم مشاهده کرد. افزایش کودکان کار، معتادین متجاهر تا کمر خم شده در سطل‌های زباله شهر و افزایش چشمگیر دستفروشی در خیابان‌ها خود گواه محکمی بر این مدعاست. 
همه اینها تنها بخشی از آن چیزی است که تحت عنوان فقر دیده و شنیده می‌شود و در جهان وجود دارد و می‌تواند مدنیت را به چالش بکشد اما برخی افراد هم با درآمدهای میلیونی روزانه هرگز فشار گرانی را احساس نمی‌کنند و این خبر از افزایش شکاف طبقاتی می دهد و بس!
به امید روزی که شاهد ریشه کن شدن فقر، محرومیت و حل مشکلات معیشتی مردم در سرتاسر کشور باشیم.
 

نظرات کاربران
تاکنون نظری برای این خبر ثبت نشده است!
ثبت نظر جدید
  • نام و نام خانوادگی
  • آدرس ایمیل
  • نظر شما